Thema schedule7 min

Circulariteit in projecten openbare ruimte: van ambitie naar concrete resultaten

Circulariteit in de openbare ruimte Bospark Hoogkarspel

De circulaire opgave van gemeenten

Gemeenten staan voor een grote opgave: 50% CO₂-reductie in 2030, strengere duurzaamheidsnormen en beperkte budgetten.

Tegelijkertijd blijven belangrijke vragen spelen:

  • Waar begin je met circulariteit?
  • Wat levert het écht op in het project?
  • Hoe voorkom je hogere kosten of risico’s?

HB Advies helpt gemeenten om circulariteit praktisch, meetbaar en financieel haalbaar te maken.

Ontdek hoe we dit doen

Circulariteit: minder impact en slimmer materiaalgebruik

Circulariteit in projecten voor de openbare ruimte kan betekenen dat materialen niet automatisch worden vervangen, maar zoveel mogelijk opnieuw worden ingezet. Zo hebben bijvoorbeeld straatstenen een lange levensduur en kunnen ze na herinrichting opnieuw worden toegepast.

Door materialen te hergebruiken:

  • Verminder je het gebruik van primaire grondstoffen
  • Beperk je transport en daarmee de CO₂-uitstoot
  • Verlaag je de totale milieu-impact van het project
Hoe maak je dit meetbaar?

Circulair ontwerpen: begin al in de initiatieffase

Door al in de beginfase van een project circulaire keuzes te maken, behaal je de grootste winst. Denk bijvoorbeeld aan het uitvoeren van een zwaartepuntanalyse in de initiatieffase of tijdens het schetsontwerp (SO).

Zwaartepuntanalyse

Met een zwaartepuntanalyse bepaal je voor welke materialen circulaire alternatieven de meeste impact hebben. In deze analyse worden alle toegepaste materialen én hun milieu-impact meegenomen.

Persoonlijke advies?
Circulair ontwerpen zwaartepuntanalyse
Voorbeeld zwaartepuntanalyse materiaalgebruik

Circulariteit meetbaar en toetsbaar maken

Het meetbaar maken van circulaire materiaalinzet op projectniveau én het inzichtelijk maken van wat dit concreet oplevert, is essentieel om draagvlak te creëren voor jouw keuzes. We laten je zien welk effect circulaire materiaalkeuzes hebben op de milieu-impact van jouw project. Zo kun je een weloverwogen beslissing nemen.

Wat is de MKI-score en wanneer is impactverlaging substantieel?

Circulaire materiaalkeuzes in de openbare ruimte leiden tot een lagere milieu-impact. Maar wanneer is die verlaging significant genoeg? Met behulp van een MKI-score en de hoeveelheid CO₂-uitstoot maken wij jouw keuzes concreet en toetsbaar.

Elk materiaal heeft een eigen milieu-impact, uitgedrukt in de MKI-score. MKI staat voor Milieukostenindicator en is de totale milieubelasting van een product uitgedrukt in een fictief geldbedrag. Hergebruikt materiaal heeft doorgaans een lagere impact dan nieuw materiaal.

CO₂-uitstoot is een onderdeel van de MKI en wordt automatisch meegewogen. Zo krijg je inzicht in hoeveel uitstoot je met jouw keuzes voorkomt en wat de bijdrage is aan de klimaatdoelstellingen van jouw gemeente.

Voldoen aan Het Nieuwe Normaal (HNN) in de openbare ruimte

Vervolgens toetsen we of jouw project voldoet aan Het Nieuwe Normaal en het klimaatdoel om in 2030 55% minder CO₂ uit te stoten.

Het prestatieniveau van Het Nieuwe Normaal (HNN) geeft een duidelijke norm voor de maximale impact per m². Hiermee toetsen we eenvoudig of een project voldoet aan de gestelde circulaire ambities.

De Europese klimaatwet verplicht Nederland tot 55% CO₂-reductie in 2030 ten opzichte van 1990. Dat vraagt niet alleen om beleid, maar ook om aantoonbare actie. We laten je zien in hoeverre jouw project hieraan bijdraagt.

Persoonlijk advies?

Circulariteit versus budget

Ontwerpkeuzes worden niet alleen bepaald door circulariteit en duurzaamheid, maar ook door het beschikbare budget. Wij maken per project inzichtelijk hoe een traditionele aanpak zich verhoudt tot een duurzame variant waarbij we kosten, materiaalkeuzes en milieu-impact met elkaar vergelijken.

Rekenvoorbeeld

In de vergelijking hieronder zijn maatregelen als materiaalhergebruik, cementarme betonstraatstenen, hergebruik van zand en het verkleinen van verhard oppervlak meegenomen. Je ziet direct het effect:

  • De benodigde investering daalt.
  • De milieu-impact en CO₂-uitstoot nemen af.
  • Het project voldoet aan de normen van Het Nieuwe Normaal (HNN) en de 2030-ambities.
Meer weten?
Vergelijking traditionele versus circulaire aanpak: kosten, MKI-score en CO2-uitstoot
Rekenvoorbeeld waarbij 2 scenario's met elkaar worden vergeleken: Traditionele versus circulaire aanpak

Veelgestelde vragen

Wanneer moet mijn gemeente voldoen aan de nieuwe CO2-normen?

De Europese klimaatwet verplicht Nederland tot 55% CO₂-reductie in 2030 ten opzichte van 1990. Voor projecten in de openbare ruimte betekent dit dat circulaire keuzes steeds vaker aantoonbaar moeten bijdragen aan dit doel, niet alleen op papier maar meetbaar per project.

Circulair werken levert doorgaans een lagere benodigde investering op, minder milieu-impact en CO₂-uitstoot, en een project dat aantoonbaar voldoet aan de normen van Het Nieuwe Normaal en de 2030-ambities. Door materialen te hergebruiken beperk je bovendien transport en het gebruik van primaire grondstoffen.

De grootste winst behaal je door al in de initiatieffase of tijdens het schetsontwerp circulaire keuzes te maken, bijvoorbeeld met een zwaartepuntanalyse. Zo bepaal je vooraf voor welke materialen circulaire alternatieven de meeste impact hebben, in plaats van dit pas tijdens de uitvoering te ontdekken.

De Milieukostenindicator (MKI) drukt de totale milieubelasting van een product of project uit in een fictief geldbedrag. De score wordt bepaald op basis van de toegepaste materialen en hun milieu-impact, waaronder CO₂-uitstoot. Hoe lager de MKI-score, hoe kleiner de milieu-impact. Hergebruikt materiaal scoort doorgaans beter dan nieuw materiaal.

Het Nieuwe Normaal is de standaard voor circulaire bouw en openbare ruimte in Nederland. De standaard geeft prestatieniveaus voor de maximale milieu-impact per m² en helpt gemeenten en opdrachtnemers om circulaire ambities eenduidig vast te leggen en te toetsen.

Contact

Ook starten met circulaire materiaalkeuzes in jouw project?

Maak concrete stappen van beleid naar uitvoering met HB Advies. Wij helpen je graag verder.

Neem direct contact met ons op via 088 – 472 06 00 of info@hbadvies.nl

Deel deze pagina
Onze expert
Hil Kuiper
Adviseur

Lees artikelen, whitepapers, nieuwsberichten en meer

Bekijk alle verhalen

Bekijk ons portfolio

Portfolio

Schoorl | Toekomstbestendig Duindorp

De kracht van visualiseren
Portfolio

Den Haag | Innovatief en toekomstbestendig sportveld

Sportpark van de Toekomst
Portfolio

Uitgeest | Een knus en multifunctioneel dorpspark

De kracht van visualiseren
Portfolio

Ursem | Dorpspark

De kracht van visualiseren